برخورد با افراد کینه ای با ۷ پیشنهاد چاره ساز 

 

بخشیدنِ کسی که در حق شما بی انصافی کرده، کار آسونی نیس، اما از هر توجه به نفع شماس. کینه جویی علاوه بر اونکه انرژی جسمی و روحی شما رو هدر می ده، به سلامتی تون هم آسیب میرسوند. اما خیلی از آدما اصلا نمی تونن از خطای بقیه صرف نظر کنن. مطمئنا همه شما کمه کم با یکی از این افراد برخورد داشته اید، مثلا در خونه، محل کار، موقع رانندگی و… . حتما میدونید که وقتی آتیش کینه ورزی شون روشن شه، ممکنه چه رفتارهای زننده ای با شما داشته باشن. اما شمام می تونین در برخورد با اونا از روشای بخصوصی استفاده کنین تا کمتر آسیب ببینین. در این مقاله، شما رو با چند راه مؤثر واسه برخورد با افراد کینه ای آشنا می کنیم.

 

محمد می گه: «چند روز پیش در محل کارم خراب کاری کردم. چون اشتباه ازم بود، خودمم مسئولیتش رو به عهده گرفتم. با رئیسم حرف زدم و همه چیز رو روبه راه کردم. اون گفت در این باره نگران نباشم، اما من رئیسم رو خوب می شناسم؛ از حالا به بعد، از این مسئله علیه من استفاده می کنن.»

آنیتا می گه: «من دوستی صمیمی دارم که از کار اشتباه هیچ کسی صرف نظر نمی کنه. اگه حرفی بزنین یا کاری کنین که باعث ناراحتی اش شه، با شما قهر می کنه و دیگر هیچوقت دوباره با شما صحبت نخواهد کرد.»

سعید می گه: «مادر همسرم، به خاطر موضوعی از دستم عصبانی شده بود و علتش رو هم به من نگفته بود. درواقع تا روز تولدم که از اون هدیه ای دریافت نکردم، اصلا نمی دونستم از دستم عصبانیه. اون روز کمی خجالت کشیدم، اما همسرم و تموم خواهران و برادرانش، شروع کردن به خندیدن و پچ پچ کردن و درنهایت یکی از اونا گفت به خونواده ی ما خوش اومدی! مادرم به خاطر موضوعی از دست تو ناراحته. امیدوارم بتونی دلیل ناراحتی اش رو پیدا کنی!»

لیلا می گه: «نگرانم که نکنه مثل بابام شوم. اون می تونه به خاطر موضوعی، تا سالا کینه به دل داشته باشه. من واقعا سعی کردم متفاوت باشم و درمورد هرچیزی که منو ناراحت یا عصبانی می کنه، صحبت کنم، باوجوداین احساس می کنم بعضی وقتا خودم رو عقب می کشم و به این فکر می افتم که دیگر با اون شخص حرف نزنم.»

چه چیزی باعث می شه بعضی افراد، پشیمانی شما رو قبول کنن و بعضی دیگر، از شما کینه به دل بگیرن؟ هنگامی که با یکی از این افراد کینه جو روبرو شدید، چه کاری می تونین بکنین؟

یکی از همکاران روان درمانگرم می گه ممکنه کینه روشی واسه تعیین هویت شما باشه. اون فکر میکنه بعضی افراد به خاطر این کینه جویی می کنن که به اونا حس «کسی که مظلوم هستش» رو می ده.

حس قربونی شدن ممکنه از بقیه مخفی و مخفی شه، مثل رئیس محمد. ممکن هم هست رو باشه، مثل پدر لیلا. اما در هر دو صورت، اون هویت به فرد کینه ای این حس رو می ده که حق با اوست.

فرد کینه ای در خیلی از اوقات، حس می کنه دنیا به دو نیم شده: اونایی که حق با آنهاست و اونایی که اشتباه می کنن. روان شناسان به این مسئله، «دوپاره سازی» میگن: یعنی تقسیم کردن افراد (احساسات، باورها و بقیه ی چیزها) به خوب و بد. ملانی کلین، روان شناس بریتانیایی می گه این یعنی توانایی دیدن چیزها به روش ای دقیق تر و سخت تر. اون باور داره این ویژگی اول کودکی شکل میگیره و معمولا با بالارفتن سن، گسترش پیدا میکنه.

اما بعضی از ما میل به سیاه وسفید دیدن چیزها رو کنار نمی ذاریم؛ واسه محافظت از خودمون در برابر احساس اینکه بد هستیم، مجبوریم خودمون رو خوب ببینیم. کینه، فرد کینه ای رو در دسته افرادی قرار می ده که حق با آنهاست و فرد خطاکار رو هم در دسته مقابل: افراد بد.

در این هنگام، فرد خطاکار لایق خشم و عصبانیت طرف مقابله. فرد کینه ای فکر میکنه شخص خطاکار به خاطر کار و رفتار اشتباهش، مستحق مجازات هم هست.

مشکل اینه که حجم کینه و خشم همراه با اون، بیشتر با اشتباهِ اتفاق افتاده، متناسب نیس. از نظر روان شناختی، فرد کینه ای ممکنه شما رو نه تنها به خاطر اشتباه اخیرتون مجازات کنه، بلکه ممکنه واسه اشتباه یا یه سری از اشتباهات گذشته تون هم مجازات تون کنه. اون اشتباهات، بیشتر در زمان کودکی اتفاق افتادن، یعنی زمانی که فرد مظلوم، قدرت کمی واسه جواب به صدمات واردشده داشته یا اصلا قدرتی واسه مقابله نداشتهه. اون چون هیچ چاره ای جز نگه داشتن خشم و غیظ در درونش نداشتهه، به فردی کینه ای تبدیل شده. حالا به خودش حق می ده خشمگین و کینه ای باشه، گرچه ممکنه احساساتش رو روی فرد اشتباهی تخلیه کنه.

روان کاوان مدت هاست درمورد مسئله خشم و خشونت اختلاف نظر دارن. آ یا همونجوریکه فروید و طرف دارانش فکر می کنن، خشم یکی از باعثای اساسی انسانیه؟ یا همونجوریکه هینز کوهت و پیروانش باور دارن، همیشه واکنشی به احساس آسیب یا تهدیده؟

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   دلایل استفاده از مدیریت پروژه

دانشمندان عصب شناس و نظریه پردازان دل بستگی، توضیح احتمالی دیگری هم دارن: خشم و خشونت در بیشتر موارد (اگه نگوییم همیشه) ترکیبیه از ویژگیای ذاتی، استعداد بیولوژیکی و تجربه های زندگی. یعنی، وقتی کسی تو یه مدت طولانی به کینه ورزی تمایل داشته باشه، این مسئله کمه کم تاحدی مربوط می شه به اینا: شخصیتی که با اون متولد شده، تجربیاتش در طول زندگی و هم روشی که در زمان رشد واسه رویارویی با احساساتش یاد گرفته. این ترکیب بر چگونگی شلیک نورونا موقع احساس آسیب دیدگی یا عصبانیت اثر می ذاره. شلیک نورونامون هم رفتار ما رو متأثر می کنه.

در مقابل فردی که کینه ی شما رو به دل گرفته، چه کاری می تونین انجام بدین؟

۱. عذرخواهی کنین

اگه واقعا کار اشتباهی کردین، مسئولیت اونو به عهده بگیرین: اعتراف کنین اشتباه کردین، و واسه جبران اون هر کاری می تونین، بکنین. اگه فکر نمی کنین کار اشتباهی انجام داده باشین اما میدونید طرف مقابل تون این طور فکر میکنه، بذارین بدونه که متوجه دیدگاه متفاوتش هستین و البته از عمد باعث ایجاد مشکل دلخواه نشده اید. اجازه بدین طرف مقابل بدونه که از وضعیت پیش اومده متأسفید، حتی اگه فکر می کنین خطایی از شما سر نزدهه.

۲. بپرسید واسه بهترکردن شرایط، چه کاری می تونین بکنین

بعضی وقتا نیات خوب شما به همراه عذرخواهی، کافی هستش، اما خودتون رو آماده کنین؛ ممکنه رئیس شما مثل رئیس محمد، حتی پس از عذرخواهی شما، از اشتباه تون صرف نظر نکنه و راهی واسه بدترکردن شرایط پیدا کنه.

۳. قبول کنین با اینکه کار اشتباهی کردین، شاید شرایط اون قدر که فرد کینه ای وانمود می کنه، سیاه وسفید نیس

این چیزی نیس که بخواهید به طرف مقابل تون بگید، اما کمه کم می تونه به شما کمک کنه دیدگاه واقعی تری درباره رفتارتان داشته باشین.

۴. بهتره به یاد داشته باشین کینه ای شدن اون فرد، شاید دلایل خیلی داره

شاید پدر یا مادرش همیشه از اون انتقاد می کردن و اون بازم سعی داره در برابر اون درد از خودش محافظت کنه. شاید هم خواهر یا برادر کوچیک ترش هیچ بعضی وقتا سرزنش نمی شدن، درحالی که اون همیشه به خاطر هرگونه سرپیچی از قوانین خونواده، مجازات می شده. حتی بدتر از همه، شاید اونو به یاد خواهر یا برادر کوچیک ترش میندازین و بخاطر این، شما رو مجازات می کنه.

۵. بعد از عذرخواهی و دلیل آوردن واسه دفاع از خودتون، مسئله رو آزاد کنین

اگه همیشه سعی کنین دیدگاه تون درمورد اون مسئله، مورد تأیید طرف مقابل قرار بگیره، حس کینه رو در اون تقویت می کنین. فرد کینه ای در خیلی از موارد، درنهایت دست از کینه جویی برمی داره. بعضی وقتا این تغییرِ موضع با تغییر برخورد شما، سریع تر اتفاق میفته. سعی کنین وانمود کنین از عصبانیت اون شخص اصلا نگران نیستین و ببینین چه اتفاقی میفته. پزشکانِ شناختی رفتاری بر این باورند که بعضی وقتا می تونیم با وانمودکردن به درستی چیزی، وضعیت رو تغییر دهیم.

۶. از خارج رابطه، پشتیبانی مثبت دریافت کنین

هنگامی که خونواده ی همسر سعید درمورد عصبانیت مادرشان اونو دست انداختن، اون احساس خجالت کرد، اما وقتی گفتن مادرشان با همه این رفتار رو داره، احساس خیلی بهتری پیدا کرد. اون گفت: «مثل این بود که واقعا بخشی از خونواده شده بودم.» این وضعیت در محل کار، دشوارتره: نباید درمورد رئیس یا حتی همکارتان شکایت کنین، اما ممکنه لازم باشه به طور غیرمستقیم کمی اطلاعات جمع کنین. می تونین از همکار قدیمی ترتان بپرسید: « اون تابه حال از دست توئم عصبانی شده؟» اجازه ندین گفت وگوی تون به بدگویی تبدیل شه، اما از اون سؤال کنین واسه مقابله با این وضعیت، چه کرده. متوجه می شید که تنها نیستین و حتی ممکنه پیشنهادای مفیدی دریافت کنین.

۷. بعضی وقتا ممکنه مجبور باشین از امیدواری واسه تغییردادن شرایط دست وردارین

وقتی این اتفاق میفته، ممکنه زمان ترک کار، قطع رفاقت یا حتی به هم زدن رابطه باشه. مثلا، آنیتا درنهایت فهمید هیچ امیدی واسه بازسازی دوستی اش وجود نداره. اون می گه: «خیلی غمگین بودم، اما زمانِ رفتن بود.»

اگه در محل کار با مافوقی کینه ای برخورد دارین و در موقعیتی نیستین که اونجا رو ترک کنین، شرایط سخت تر هم می شه. اگه می تونین از حمایت همکاران تون استفاده کنین، اما در صورت امکان، این کار باید بی شکایت یا بدگویی از رئیس تون صورت بگیره، چون وگرنه فقط احتمال ادامه کینه جویی زیاد می شه. سعی کنین به خاطر داشته باشین حتی اگه کینه، شخصی به نظر برسه، اما فقط به شما مربوط نمی شه؛ چیزی تو ذهن طرف مقابل هست که از اون اطلاعی ندارین و اصلا ارتباطی با شما نداره. درنهایت، کینه به مشکلات شخص کینه ای برمیگرده، نه فردی که هدف کینه توزی قرار میگیره.

منبع: psychologytoday


Author: 92

دیدگاهتان را بنویسید