بازاریابی و مدیریت بازار

 

متن بازاریابی بعنوان یک فرایند مدیریتی اجتماعی تعریف می شود که بوسیله آن افراد و گروه ها از طریق تولید و مبادله کالا و خدمات با یکدیگر بوسیله ابزار مهم وواسطه ای بنام پول و در محلی به نام بازار به تامین نیازها و خواسته های خود اقدام می کنند لذا لازم است قبل از هرچیز مفاهیم ذکر شده در فوق یعنی واژه های نیاز خواسته تقاضا کالا مبادله معامله و بازار که از اصطلاحات مهم و پایه ای علم مدیریت بازار بوده و چنانچه شکل زیر نشان می دهد این مفاهیم کاملا بهم مرتبط بوده و هرکدام براساس مفهوم قبلی شکل می گیرند . (الوداری حسن ۱۳۸۹)۲ .

. نمودار ۲-۱ مفاهیم اساسی بازاریابی
منبع : بازاریابی و مدیریت بازار حسن الوداری(۱۳۸۹)
۲-۲-۳-نیاز
نیاز کمبودی است که توسط فرد احساس می شودیا بعبارتی نیاز عبارت است از حالت محرومیت احساس شده در فرد که این محرومیت آرامش و تعادل آدمی را برهم زده و در او انگیزه ای برای ارضای آن پدید می آورد .در زمینه نیاز تئوریهای مختلفی توسط صاحبنظران علم مدیریت ارائه شده از آن جمله می توان به افرادی نظیر مازلو ماری آلدرفر و هرزبرگ اشاره کرد که هرکدام با توجه به نگرشهای خاص خود به تقسیم بندی نیازهای انسانی پرداخته و به توصیف نیازهایی مثل نیازهای فیزیولوژیکی تامین امنیت اجتماعی قدرو منزلت و خودیابی (تئوری سلسله مراتب نیاز – آبراهام مزلو) یا نیازهای کسب موفقیت تعلق و وابستگی تهاجم تحمل خودنمایی دوری گزیدن از زیان عملکرد هیجانی حمایت کردن نظم قدرت امنیت و مهرجویی و درک آگاهی (تئوریهای نیاز ماری)و یا نیازهای زیستی وابستگی و رشد (تئوری ERG آلدرفر)اقدام نموده اند که بعضی از این نیازها ذاتی و برخی دیگر اکتسابی می باشند اما آنچه مهم است اینست که نیاز باید ارضا شود و چیزی که افراد برای رفع نیاز خود به آن محتاج هستد کالا یا محصول نامیده میشود که خود یکی از ارکان بازاریابی می باشد پس نیازهای انسان در حقیقت محدود بوده و از بافت بیولوژیک او سرچشمه می گیرند (Ibid).
2-2-4)خواسته
خواسته ها بیانگر کیفیت ارضاء نیازها و مطلوبیت دلخواه انسان بوده و در واقع بخش عمده ای از کوشش فرد برای نیل به خواسته های نامحدود او صورت می گیردتنوع طلبی و انتظار دستیابی به امکانات رفاهی و بالا بردن سطح زندگی ناشی از خواسته انسان است . فرهنگ جوامع و به تبع آن شخصیت افراد ٬ نوع رفع نیازها را که همان خواسته ها هستند شکل می دهد .خواسته ها راه های رفع نیاز ها بوده و در حالیکه نیازها محدود و تقریبا ثابت هستند . خواسته ها با توجه به فرهنگ های جوامع و آداب و رسوم هنجارها سلائق طرز تلقی و نیز وضع درآمدی افراد نامحدود و دائما در حال تغییر بوده و گرایش جدی بسوی کالاهای جدید دارند .
۲-۲-۵-تقاضا
سومین مفهوم اساسی بازاریابی تقاضای افراد به کالا و خدمات است چنانچه عنوان شد خواسته های انسان ها تقریبا نامحدود بوده ولی برای رفع آنها جوامع و موسسات منابع محدودی در اختیار دارند و بدین جهت مصرف کنندگان برای رفع نیازهای خود کالا و خدمات انتخاب می کنند که با توجه به قیمت آنها حداکثر رضایتمندی را برای آنها فراهم نماید ولی این خواسته ها موقعی به تقاضا تبدیل می شوند که با قدرت خرید پشتیبانی شوند .
۲-۲-۶-کالا
نیازها خواسته ها و تقاضاها افراد را بسوی کالاهای خاص سوق می دهند که بتوانند جوابگوی خواسته های آنها باشند کالا به هر شیء یا چیزی گفته میشود که توسط شخص معین و یا موسسه ای تولید و قادر باشد نیازهای فردی یا جمعی مصرف کننده را برآورده سازد . کالاها فقط در محصولات فیزیکی خلاصه نشده بلکه شامل خدمات ایده ها عقاید سازمانها مکانها فعالیتها و یا ترکیبی از آنها باشد .
۲-۲-۷-مبادله
مبادله روشی است که فرد کالای مورد نیاز خود را با پرداخت پول یا ارائه کالا و یا خدمات به دیگران بدست می آورد مبادله پایه و اساس بازاریابی و در واقع هسته مرکزی آن می باشد و برای انجام آن شرایط زیر الزامی است :
الف ) وجود حداقل دو طرف برای انجام مبادله
ب ) هر یک از طرفین باید چیز ارزشمندی داشته باشند که مورد نیاز دیگری باشد .
ج ) هر طرف باید علاقه مند به مبادله با طرف دیگر باشد
د ) هریک باید در قبول و یا رد پیشنهاد طرف دیگر مختار باشد .