دامهای برنامه‌ریزی استراتژیک، مزیت رقابتی پایدار، فرآیند تصمیم‌گیری

 

تصمیم‌گیری یکی از مهم ترین و اساسی ترین وظایف مدیریت است و تحقق اهداف سازمانی به کیفیت آن بستگی دارد. به طوری که از نگاه یکی از صاحب‌نظران حوزه تصمیم‌گیری هربرت سایمون، تصمیم‌گیری جوهر اصلی مدیریت است. فرایند تصمیم‌گیری را می توان به صورت شکل ۲-۱ داد:
:
شکل ۲-۱
مشخصه و ویژگی بارز مدیریت استراتژیک، تاکید آن بر اتخاذ تصمیم ها استراتژیک است. هر چه که سازمان بزرگ تر و پیچیده تر می‌شود و هر قدر که محیط نا مطمئن تر می‌گردد تصمیم‌گیری دشوارتر و پیچیده‌تر می‌شود.
۲-۲-۶)دامهای برنامه‌ریزی استراتژیک
موانع متعددی در مسیر برنامه‌ریزی راهبردی وجود دارد که می توان آنها را در قالب دو دسته عمده طبقه بندی کرد : ۱) نارساییهای جوهری ۲ ) نارسایی‌های فراگردی
نارساییهای جوهری در نتیجه فقدان توجه کافی به عوامل عمده برنامه‌ریزی راهبردی ، نظیر تحلیل ” رسالت و مقصد سازمان” ، ارزشهای محوری و فرهنگ سازمانی ” ، ” قوتها و ضعف های سازمانی” و ” فرصتها و تهدید‌های محیطی” به وجود می‌آیند. در حالیکه نارساییهای فراگردی بر مدیریت ضعیف مراحل گوناگون برنامه‌ریزی راهبردی دلالت دارند. برای مثال مشارکت ناکافی نیروهای اصلی در برنامه‌ریزی راهبردی یک نارسایی فراگردی به شمار می‌آید؛ عدم تعهد افراد مهم و متنفذ به اجرای اقدامات برنامه‌ریزی شده نیز ممکن است به اجرای راهبرد ضربه بزند. یک نارسایی فراگردی دیگر ، تمرکز بیش از حد برنامه‌ریزی به نیروهای ستادی و واحدهای تخصصی برنامه‌ریزی ممکن است مساله ساز گردد. گاهی اوقات نیز ” فراگرد برنامه‌ریزی” به جای آنکه وسیله‌ای برای دستیابی به اهداف شود، به دلیل تاکید بیش از حد آن بر جزییات تفصیلی برنامه ها ، چیزی شبیه اهداف تلقی می‌شوند. به این حالت گاهی ” جابه جایی وسیله با هدف” گفته می‌شود.
مدیران برای کاهش مخاطره‌های ناشی از نارساییهای مذکور باید تلاش کنند که کار را با یک ” راهبرد خوب” شروع کنند. در شکل ۲-۲ با ارائه فهرستی مشتمل بر چند سوال ، رهنمودهای مفیدی برای کنترل و ارزیابی یک راهبرد ارائه شده است( رضاییان ، ۱۳۹۰ ، ۲۶۵)
۲-۲-۷)رهبری استراتژیک
یکی از نقش های کلیدی مدیریت در هر سطحی، رهبری است. رهبری استراتژیک عبارت است از توانایی
ایجاد چشم انداز استراتژیک برای سازمان و ایجاد انگیزه در دیگران برای پذیریش آن چشم انداز.
ردیف شرح موارد کنترل
۱ آیا راهبرد با رسالت و مقصد سازمان سازگاری دارد ؟
۲ آیا با در نظر گرفتن قوتها و ضعف های سازمان ، این راهبرد عملی است ؟
۳ آیا این راهبرد با توجه به فرصتها و تهدید‌ها تدوین شده است ؟
۴ آیا راهبرد انتخابی ، یک مزیت رقابتی پایدار برای سازمان ایجاد می‌کند ؟
۵ آیا میزان مخاطره ناشی از اجرای راهبرد مورد نظر معقول است ؟
۶ آیا در تدوین این راهبرد ، افق زمانی مناسبی در نظر گرفته شده است ؟
۷ آیا این راهبرد از انعطاف کافی برخوردار است ؟