رابطه عدالت سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی

 

براساس آزمون رتبه‌ای فریدمن در سازمان‌های موفق و ناموفق شاخص وظیفه‌شناسی کارکنان بیشترین میانگین رتبه و تحمل‌پذیری (جوانمردی) کمترین میانگین رتبه بدست آمده است. آزمون T نشان داد که در این سازمانها از لحاظ شاخص‌های انسانی رفتار شهروندی یعنی شاخص‌های فداکاری، مشارکت(مدنی، اجتماعی، وظیفه‌ای و حمایتی) و توجه، تفاوت معناداری وجود ندارد، اما به لحاظ شاخص‌های سازمانی بین سازمان های مذکور از لحاظ وظیفه‌شناسی، جوانمردی (تحمل‌پذیری) و وفاداری تفاوت معناداری وجود دارد.
۲-۴-۲: تحقیقات خارجی
۱- وانگ(۲۰۱۰)، در تحقیقی تحت عنوان”مطالعه رابطه بین حس عدالت سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی در بنگاه های اقتصادی خصوصی” که بر روی بیش از ۲۰۰ نفر از کارکنان بنگاه های اقتصادی بخش خصوصی، مدل رابطه میانجی بین احساس عدالت سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی در بنگاه های اقتصادی خصوصی را مورد بررسی قرار میدهد. نتایج حاکی از این بود که احساس عدالت سازمانی، نقش مثبت و پیشبینی کنندهای بر هویت سازمانی کارکنان دارد و به عبارت دیگر، هویت سازمانی به طور سازنده ای، رفتار شهروندی سازمانی را بهبود می بخشد و سبب میشود که نقش پر اهمیتی بین رابطه عدالت سازمانی و رفتار شهروندی سازمانی ایفا کند.
۲- انور و اسلام(۲۰۱۲)، در تحقیقی تحت عنوان” بررسی نقش واسطه رفتار شهروندی سازمانی بین فرهنگ یادگیری سازمانی و تسهیم دانش”پیشینه های فرهنگی (فرهنگ یادگیری سازمانی) و رفتاری (رفتارهای شهروندی سازمانی) تسهیم دانش را مورد بحث و بررسی قرار دادند. اطلاعات از ۴۰۲ کارمند در مالزی گرفته شد. مدل معادله ساختاری تایید می کند که فرهنگ یادگیری سازمانی ، ارتباط مثبتی با رفتارهای شهروندی سازمانی و تسهیم دانش داشته است. همچنین معلوم شد که رفتارهای شهروندی سازمانی ، نقش واسطه را بین فرهنگ یادگیری سازمانی و تسهیم دانش ایفا می کند.
۳- بولینگر (۲۰۰۲)، تحقیقی تحت عنوان “بررسی میزان ذهنیت فلسفی مدیران آموزشی بر عملکرد کارکنان آنها در مدارس شیکاگو” انجام داد. نتایج تحقیقات بیان می داردکه، مدیران مدارسی که دارای تفکر جامع ، عمیق، انعطاف پذیر و انتقادی باشند، نسبت به مدیرانی که فاقد این کیفیات هستند، تأثیر متفاوتی بر کارکنان خود دارند. همچنین این تحقیق راه های تأثیر مطلوب تفکر انتقادی مدیران آموزشی را بر کارکنان مورد مطالعه قرار می دهد. این تحقیق در یک بررسی درباره ۴۶ مدیر مدرسه چنین نتیجه گرفت که روحیه کارکنان، کیفیت ارتباطات و حتی ترتیبات سازمانی مدارس در مدارسی که آنها دارای ذهنیت فلسفی بالاتری است به وضوح افزایش می یابد.
۴- پی یرا، جاناتان(۲۰۰۹)، در پژوهش خود با عنوان “بررسی رابطه ذهنیت فلسفی مدیران با بهبود عملکرد کارکنان آنها در سازمان های دولتی” به نتایج زیر دست یافته است: – بین ذهنیت فلسفی مدیران با بهبود عملکرد کارکنان آنها رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. – بین میانگین نمرات توانایی، وضوح نقش، حمایت سازمانی ، انگیزش، ارزیابی، اعتبار تصمیم گیری و سازگاری محیطی کارکنان ذهنیت فلسفی مدیران آنها رابطه معنی داری وجود دارد. – کارکنانی که خلاقیت مدیران آنها در سطح بالا و رشته تحصیلی آنها مرتبط با نوع کار بوده است، عملکرد بهتری نسبت به کارکنانی با رشته تحصیلی غیر مرتبط دارند.
فصل سوم
روششناسی
تحقیق
۳-۱: مقدمه
در این بخش از تحقیق، طرح و چگونگی انجام پژوهش به تفصیل توضیح داده شده و روش تحقیق مورد استفاده ذکر شده است. همچنین جامعه و نمونه و حجم آن مشخص و درباره ابزار جمع آوری اطلاعات یعنی پرسشنامه ها و چگونگی تهیه و تنظیم آنها توضیح لازم بیان شده است.
۳-۲: روش تحقیق
این تحقیق با توجه به هدف، کاربردی و به لحاظ روش اجرا ؛ توصیفی – پیمایشی است.
۳-۳:جامعه آماری
در پژوهش واژه جامعه به کلیه افرادی اطلاق میشود که عمل تعمیم پذیری به آنها صورت می گیرد، ماهیت پژوهش تعیین کننده دامنه جامعه است (سرمد، ۱۳۸۶). در این پژوهش جامعه آماری شامل کلیه کارکنان مراکز بهداشت استان قم می باشد که حجم کامل آنها برابر نفر ۷۴۰N=(380 مرد و ۳۶۰ زن) نفر می -باشد.
۳-۴: برآورد حجم نمونه و روش نمونه گیری
نمونه عبارت است از مجموعهای از نشانه ها که از یک قسمت، یک گروه یا جامعهای بزرگتر انتخاب میشود، به طوری که این مجموعه معرف کیفیات و ویژگیهای آن قسمت، گروه یا جامعه بزرگتر باشد(سرمد، ۱۳۸۵).
با توجه به حجم جامعه، به منظور برآورد حجم نمونه انتخاب شده از فرمول کوکران استفاده شد. لذا در این پژوهش با بهره گرفتن از روش نمونه گیری طبقه ای- تصادفی، که طبقات را جنسیت تشکیل می دهد نمونه ای به حجم ۱۵۷ نفر مرد و ۱۵۳ نفر زن، جمعاً ۳۱۰ نفر انتخاب گردید که در داخل طبقات از نمونهگیری تصادفی ساده استفاده شده است.