روانشناسی در مورد مبنای نظری وابستگی به مواد مخدر-دیدگاه های مبتنی بر ویژگی های درون فردی

می 29, 2020 by بدون دیدگاه

واسه به دست آوردن جزییات بیشتر و جستجو در بین هزاران پایان نامه

در موضوعات جور واجور و دانلود متن کامل اونا

با فرمت ورد به سایت  zusa.ir  مراجعه کنین

 

۲ -۵-۶-۱مدل بوم شناسی اجتماعی

از نظر کامفر و ترنر (۱۹۹۹) طراحان این دیدگاه، پیچیدگی خصوصاً پیچیدگی مربوط به مدرسه، اساسی ترین دلیل مصرف مواد مخدره. نوجوانان که شرایط مدرسه رو نمی تونن تحمل کنن و از مدرسه گریزان هستن، همسالان منحرف رو واسه خلاص شدن از فشار روانی انتخاب کرده و به مصرف مواد مخدر تشویق می شن براساس این نظریه، خودرکارآمدی یا خود تاثیر تحصیلی ضعیف، مهمترین دلیل فشار روانی نوجوون در مدرسه س. پس، مدل بوم شناسی اجتماعی مدعیه که اگه نوجوون در مورد مهارتای تحصیلی خود دچار دودلی شه و  مدرسه رو محیطی پر فشار و نامساعد بفهمه، ممکنه به مصرف مواد مخدر روی آورد.

۲-۵-۶-۲الگوی تحقیر خود

گپلان و همکاران (۱۹۸۴، به نقل از طارمیان، ۱۳۷۸) نظریه ای مطرح کردن که در اون احترام خود فرد، عامل اصلی در مصرف مواد مخدر و پیشگیری از اون هستش. در این نظریه فرض بر اینه که اگه فرد همیشهً در برابر ارزیابیای منفی و انتقادات بقیه قرار گیرد، احترام خود اون پایین میاد، بیشتر خود رو تحقیر و احساس لایق نبودن می کنه.

نوجوونی که احساس می کنه از طرف بقیه رانده شده و کارکرد اجتماعی مقبولی نداره، واسه دفاع و پشتیبانی ازم، واکنشایی رو نشون میده :

۱)طغیان در برابر معیارها و ارزشهای معمولی حتی اگه تصنعی باشه.

۲)از الگوهای نقش پذیری رایج، خود رو دور می کنه.

۳)این احساس که خود با ارزشی اون با انجام رفتارهایی به غیر از رفتارای رایج تقویت می شه، دلیل رابطه با همسالان منحرفی می شه که احساس ارزش خود رو در اون تقویت می کنن (داوو و همکاران، ۱۹۹۶).

۲-۵-۶-۳یادگیری اجتماعی چند مرحله ای

در این دیدگاه، سایمن و همکاران (۱۹۹۵) با گسترش نظریه یادگیری اجتماعی تلاش کردن تا دلیل گرایش نوجوانان به گروه های همسال مصرف کننده مواد رو توضیح بدن. در این دیدگاه فرایندهای یادگیری اجتماعی با چند ویژگی درون فردی ترکیب شدن. این ویژگیا عبارتند از: احترام خود پایین، پریشونی هیجانی (تنش، اضطراب و خلق دپرس)، مهارتهای ضعیف در مقابله و رویارویی، مهارتای ضعیف در تعاملات اجتماعی و وجود سیستم ارزشی شخصی که بر اهداف فعلی و کوتاه مدت و نه اهداف دراز مدت مربوط به خونواده، آموزش و تربیت و مذهب تاکید داره.

۲-۵-۷نظریه تعامل خونواده

بروک و همکاران (۱۹۹۰) نظریه پیچده ای رو توصیف می کنن که در اون دلبستگی عاطفی به والدین، یادگیری اجتماعی و ویژگیای درون فردی نوجوانان، مستقیماً بر مصرف مواد اثر میذاره. پایه نظریه تعامل خونواده، رابطه و پیوند قوی عاطفی میان والدین و کودک، خصوصاً رابطه مادر با کودکه. براساس این نظریه، دلبستگی میان والد و کودک چهار دلیل و سه نتیجه داره. علل اون عبارتنداز:

الف)ارزشهای مورد قبول والدین، ب)رفتار تربیتی همراه با پشتیبانی و عطوفت والدین؛ ج)سازگاری روانی مادر و کودک د) کنترل مادر در مورد کودک (هاونگ[۵]، ۲۰۰۶).

۲-۵-۸نظریهای کامل نگر

۲-۵-۸-۱نظریه رفتار مشکل

این نظریه راجسور و همکاران (۱۹۷۷) مطرح کرده و در اون به تبیین علل رفتارای خطرناک نوجوانان پرداخته ان. در این نظریه نوجوونی که رفتار مشکل آفرین داره (مثلاً گناه کاری) بیشتر در برابر مشکلات روانشناختی دیگه قرار میگیره.(مثلاً مصرف حشیش) در تایید این نظریه، تحقیقات نشون میده نوجوانانی که حشیش مصرف می کنن، احتمال بیشتری واسه مصرف الکل دارن و در عین حال از نظر جنسی بی مبالاتند؛ ممکنه کارای خلاف بکنن، فرار و دعوا کنن یا با والدین خود مخالفت ورزند (پرتیتس و همکاران، ۱۹۹۵).براساس مطالعه کاندل اونایی که در سنین دبیرستان ماری جوونا مصرف می کردن، اندازه بالاتری از جدایی و طلاق، گناه کاری و تمایلات در حال افزایش جهت مشاوره با کارشناسان بهداشت روانی داشتن. در بین زنان، الگوهای شغلی ناپایداری مشخص شد، هرچند مولف این نکته رو هم در نظر داره که این آثار ممکنه فقط به ماری جوونا وابسته نباشه، بلکه با مصرف الکل و کوکائین هم در رابطه باشه (دیویس ونیل، ۲۰۰۱، به نقل از بهرامی، ۱۳۸۳).

مشکلات

 

۲-۵-۸-۲نظریه گروه همسالان:

اوتینگو بوالیس  نظریه ای رو مطرح کردن که بعضی مسائل و مفاهیم نظریه جسور و همکاران (۱۹۹۱) رو هم در بر میگیره. طبق این نظریه، تنها متغییر تک و کلی در سوء مصرف مواد در نوجوانان، تاثیر همسالانیه که اونا واسه رابطه انتخاب کردن و کلا به کار گیری مواد مستقیماً به رابطه با همسالان مربوطه (موک خلد و کلاتیون، ۱۹۹۵؛ به نقل از بهرامی، ۱۳۸۳).

۲-۵-۸-۳ الگوی آسیب پذیری

این الگو تلفیقیه از چند نظریه که شر اون رو ارائه داده. به نظر ایشون مصرف مواد مخدر رابطه بسیار زیاد و نیرومندی با انتظارات خاص درباره مواد در افراد (نظریه های شناختی – عاطفی)، مصرف مواد به وسیله والدین (نظریه یادگیری اجتماعی)، شکست و شکست تحصیلی (الگوی بوم شناختی)، آشفتگیای عاطفی و مهارتای سازشی به درد نخور (یادگیری اجتماعی چند مرحله ای) داره. وقتی دیدگاه شر رو به بقیه مواد گسترش بدیم ممکنه بعضی از دلیلای مصرف مواد رو در پایه زیست شناختی شخصیت، کارکرد شناختی و تفاوتای فرد در عکس العمل به مواد جستجو کنیم (طارمیان، ۱۳۷۸).

۲-۵-۸-۴نظریه تفسیر انتخاب عقلایی

این نظریه عقیده داره که آدما به طرف اینجور فعالیتایی رانده نمی شن، بلکه فعالانه دست به این اعمال میزنن و فکر می کنن که ارزش خطر کردن رو داره. براساس اینجور نظریه ای میشه به بعضی از دلیلای فردی گرایش به اعتیاد هم فهمید. مثلاً کنجکاوی یکی از عواملیه که باعث می شه تا فرد، مخصوصا در نوجوونی و جوونی به کشف نا شناخته ها تمایل پیدا کنه. در اینجور مواردی اگه اینجور فردی در جمعی از همسالان خود قرار گیرد که دستی در مواد مخدر و اعتیاد دارن، تحت تاثیر تبلیغات مستقیم یا غیر مستقیم اونا و فقط براساس کنجکاوی خود شروع به مصرف مواد انجام میده (هاونگ، ۲۰۰۶).
اعتیاد

[۱] . Kamfer

[۲] . Terner

[۳] . Gaplan

[۴] . Siomn

[۵] -Havang

[۶] . Kanael

[۷] . Otinng & Boallis

[۸] . Mokkhold

[۹] . Kelitonn

[۱۰] . Sher