محمدیان و همکاران، شاخصهای برازش مدل، اعتماد به سازمان

مارس 27, 2019 by بدون دیدگاه

 

الف). ویژگی های شخصی و فردی ، هم چون سن ، جنس ، میزان تحصیلات ، سابقه خدمت، تاثیر قابل توجه‌ای در میزان تعهد فرد به سازمان متبوعش دارد .
(ب). ویژگی های مرتبط با نقش، هم چون حیطه شغل یا چالش شغلی ، تضاد نقش و ابهام نقش از دیگر عوامل مرتبط با تعهد سازمانی تلقی می شوند.
ج). ویژگی‌های ساختاری ، هم چون بعد و اندازه سازمان، میزان تمرکز و رسمیت سازمانی ، حیطه کنترل و نظارت، معرف عوامل موثری هستند که موجب تعهد سازمانی پرسنل می شوند.
د). تجربیات کاری که در طول زندگی کاری فرد در سازمان رخ می دهد بعنوان عامل عمده‌ای است که بر میزان وابستگی روانی کارکنان به سازمان مهم باشند، وقتی کارکنان نسبت به شغل خود احساس مثبت و خشنودی و رضایت داشته باشند و زمانی که پرسنل احساس اعتماد و اطمینان نسبت به سازمان داشته باشند به همان نسبت بر میزان تعهد سازمانی پرسنل افزوده می شود. بر اساس مدل فوق ، رضایت شغلی بلافاصله پس از ورود در سازمان شکل می گیرد در حالی که تعهد سازمانی به کندی توسعه می یابد لذا رضایت شغلی پیش شرط تعهد سازمانی است. در مدل نظری (زکی،۱۳۸۳،صص۵۰-۵۱).
(شکل ۴ – ۲ ). عوامل مؤثر و نتایج ناشی از تعهد سازمانی
منبع:               Mowdey، Porter، Steers، ۱۹۸۲: ۲۵۳
(زکی،۱۳۸۳،صص۵۰-۵۱).
  ۸-مدل ماتیو وزاجاک
ماتیووزاجاک (۱۹۹۰). یافته های قریب به ۲۰۰ پژوهش در زمینه تعهد سازمانی را بوسیله فرا تحلیل مورد بررسی قرار داده اند و به ارائه یک مدل نظری در خصوص ۳ مقوله الف). عوامل پیش نیاز ، ضروری و موثر و موجب تعهد سازمانی  ب). عوامل همبسته به تعهد سازمانی  ج). نتایج و اثرات و پیامدهای تعهد سازمانی پرداخته اند. مقدمات ایجاد تعهد در ۵ دسته تقسیم می شوند:
الف). ویژگی های شخصی و فردی (هم چون سن ، جنس ، تحصیلات وضع تأهل ، سابقه شغلی ، سابقه در سازمان، توانایی هاو …).
ب). مشخصات شغلی (هم چون تنوع مهارت، استقلال، چالش شغلی ).
ج). ویژگی های مرتبط با نقش (هم چون ابهام نقش. تعدد نقش، تضاد نقش).
د). چگونگی روابط گروهی / رهبر (هم چون انسجام گروهی ، وابستگی متقابل ارتباطات رهبر ).
هـ). ویژگی‌های سازمان (هم چون میزان تمرکز ، رسمیت سازمان، بعد و اندازه سازمان). عوامل همبسته و مرتبط با تعهد سازمانی شامل انگیزش شغلی ، رضایت شغلی (درونی ، بیرونی،  کلی ). می باشد. نهایت آنکه تعهد سازمانی در تمایل به ماندن، عملکرد شغلی ، سنجش بازدهی ، نقش دارد . (نمودار ۵-۲)
(شکل ۲ – ۲ ). عوامل ضروری، عوامل همبسته و پیامدهای تعهد سازمانی
Mathieu and Zajac ،۱۹۹۰:۱۷۴منبع: (زکی،۱۳۸۳،صص۱۰-۵۲).
۲-۵-پیشینه تحقیقات داخلی و خارجی
الف-پیشینه داخلی
۱-یارمحمدیان و همکاران (۱۳۹۲) در تحقیقی تحت عنوان رابطه ی بین عدالت سازمانی، رضایت شغلی و اعتماد سازمانی و تعهد سازمانی با خود ارزیابی از تعالی سازمانی بمنظور ارائه یک مدل پیش بین (مطالعه موردی اساتید دانشگاه های آزاد اسلامی منطقه چهار کشور)به این نتایج دست یافت : هدف از این پژوهش، تعیین رابطهی بین عدالت سازمانی، رضایت شغلی و اعتماد سازمانی و تعهد سازمانی با خود ارزیابی از تعالی سازمانی است. روش پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش را تمامی اساتید دانشگاههای آزاد اسلامی منطقه چهار کشور تشکیل دادهاند. روش نمونهگیری، خوشهای چند مرحلهای بوده که بهگونه تصادفی یک چهارم از دانشگاههای موجود در منطقه چهار کشور انتخاب شدند و  نهایتاًتعداد ۳۱۲ نفرازاعضای هیأت علمی برای پژوهش انتخاب شدند. نتایج پژوهش نشان داد، متغیرهایی که کلیدیترین نقش را در تبیین خود ارزیابی از تعالی سازمانی ایفا میکنند شامل: عدالت توزیعی، اعتماد به سازمان، و اعتماد به همکاران میشوند. عدالت توزیعی، دارای اثر مستقیم (۴۹۱/۰) و اثر غیر مستقیم (۱۳۷/۰) با میانجیگری تعهد سازمانی بر خودارزیابی از تعالی سازمانی است. اعتماد به سازمان نیز دارای اثر مستقیم (۴۷۸/۰)و اثر غیرمستقیم (۱۳۴/۰) با میانجیگری خود ارزیابی از تعالی سازمانی است. در نهایت اعتماد به همکاران نیز دارای اثر مستقیم (۳۱۹/۰) و اثر غیرمستقیم با میانجیگری تعهد سازمانی (۰۸۹/۰) است. سایر متغیرهای حاضر در مدل دارای تأثیر ضعیفتری بهگونه مستقیم یا غیر مستقیم بر خودارزیابی از تعالی سازمانی هستند. طبق شاخصهای برازش مدل آزمون شده،مدلنهایی پژوهش از برازش نسبتاً مطلوبی برخوردار است.